بهترین چوب برای تخت سنتی چیست؟ (مقایسه چوب روس و ایرانی)

تخت های سنتی، نمادی از اصالت و گرمای دورهمی های ایرانی هستند. چه برای یک رستوران سنتی بزرگ و چه برای گوشه ای دنج در باغ ویلای شخصی، انتخاب تخت سنتی مناسب، چالشی بزرگ است. بزرگترین سوال خریداران این است: “چوب روس بهتر است یا چوب ایرانی؟” یا “کدام چوب در فضای باز نمی پوسد؟”.

در این مقاله جامع از ویلا سازه، ما به عنوان تولیدکننده تخصصی تجهیزات ویلایی، حقایق ناگفته ای را درباره انواع چوب، مقاومت آن ها در برابر رطوبت و موریانه، و تفاوت های فنی چوب نراد (روس) و چوب های جنگلی ایرانی بررسی می کنیم تا سرمایه شما هدر نرود.

چرا جنس چوب در تخت سنتی حیاتی است؟

تخت های سنتی معمولاً در فضای باز، حیاط، تراس یا روف گاردن قرار می گیرند. این یعنی آن ها در معرض مستقیم آفتاب سوزان، باران، برف و تغییرات دمایی هستند. برخلاف اثاث منزل که در محیط کنترل شده خانه قرار دارند، مبلمان باغی باید “جان سخت” باشند.

انتخاب چوب اشتباه می تواند منجر به موارد زیر شود:

• ترک خوردگی سریع: به دلیل خشک شدن غیر اصولی چوب.
• تغییر شکل و تاب برداشتن: در اثر جذب رطوبت محیط.
• هجوم حشرات: به ویژه موریانه ها که عاشق چوب های شیرین و بدون صمغ هستند.
• پوسیدگی پایه ها: در تماس با زمین مرطوب یا شستشوی کف حیاط.

چوب روس (Russian Wood): پادشاه تخت های سنتی

وقتی در بازار ایران صحبت از “چوب روس” می شود، منظور گونه خاصی از درخت نیست؛ بلکه اشاره به الوارهای وارداتی از روسیه دارد که عمدتاً از گونه های کاج (Pine)، نراد (Fir) و یولکا (Spruce) هستند. این چوب ها در کوره های صنعتی خشک شده (Kiln Dried) و سپس وارد کشور می شوند.

ویژگی های کلیدی چوب روس برای تخت سنتی:

ویژگی های کلیدی چوب روس برای تخت سنتی به شرح زیر هستند:

1. مقاومت بالا در برابر رطوبت: چوب های کاج روسی دارای صمغ طبیعی هستند که تا حد زیادی آن ها را در برابر نفوذ آب مقاوم می کند. این ویژگی برای شهرهای مرطوب شمال یا فضای باز عالی است.
2. خاصیت ارتجاعی: بافت چوب روس به گونه ای است که در برابر فشارهای وزنی بالا (تعداد نفرات زیاد روی تخت) انعطاف داشته و نمی شکند.
3. سبکی وزن: نسبت به چوب های متراکم ایرانی مانند بلوط، سبک تر است که جابجایی تخت را در دکوراسیون آسان تر می کند.
4. خوش کار و رنگ پذیر: گره های زیبای چوب روس پس از رنگ آمیزی (معمولاً رنگ های پلی استر یا شاپان)، جلوه ای بسیار سنتی و زیبا پیدا می کنند.

در کارگاه های ویلا سازه، ما عمدتاً از چوب روس درجه یک خشک کن رفته استفاده می کنیم تا اطمینان حاصل کنیم محصول نهایی پس از چند ماه دچار ترک خوردگی نمی شود.

چوب ایرانی (چوب سفید و جنگلی): ارزان اما پرریسک

منظور از چوب ایرانی در بازار تخت های سنتی ارزان قیمت، معمولاً چوب درخت صنوبر یا تبریزی است که اصطلاحاً به آن “چوب سفید” می گویند. اگرچه درختانی مانند گردو و راش نیز در ایران وجود دارند، اما قیمت آن ها بسیار بالاست و معمولاً برای تخت های سنتی معمولی استفاده نمی شوند.

چرا چوب سفید ایرانی برای فضای باز توصیه نمی شود؟

• جذب رطوبت بالا: چوب صنوبر مانند اسفنج عمل کرده و رطوبت را جذب می کند که منجر به پوسیدگی سریع و سیاه شدن چوب می شود.
• خوراک موریانه: این چوب فاقد صمغ های بازدارنده حشرات است و به شدت مستعد حمله موریانه و سوسک چوب خوار می باشد.
• استحکام کمتر: نسبت به چوب روس تردتر است و در ضربه های ناگهانی آسیب پذیرتر می باشد.

البته برای دکوراسیون داخلی خشک و دور از رطوبت، می توان از مدل های ساخته شده با چوب ایرانی استفاده کرد تا هزینه نهایی کاهش یابد، اما برای مبلمان ویلایی که در معرض هوای آزاد است، این یک ریسک بزرگ است.

جدول مقایسه فنی: چوب روس در برابر چوب ایرانی (صنوبر)

سایر گزینه های چوبی (لوکس و خاص)

علاوه بر دو مورد اصلی بالا، گاهی مشتریان به دنبال کارهای خاص تری هستند:

چوب گردو (Walnut)

چوب گردو نماد تجمل و دوام است. بافتی بسیار متراکم و رنگی تیره دارد. تخت های سنتی تمام گردو بسیار سنگین و گران قیمت هستند و بیشتر جنبه عتیقه و دکوراتیو لوکس دارند تا استفاده روزمره در باغ. اگر به دنبال زیبایی گردو هستید اما بودجه کمتری دارید، روکش گردو روی چوب های دیگر گزینه ای رایج است.

چوب راش (Beech)

راش چوبی نیمه سنگین با بافتی همگن و مقاوم در برابر حشرات است. رنگ آن کرم مایل به قرمز است. برای پایه های خراطی شده تخت سنتی عالی است، اما حساسیت نسبی به تغییرات شدید رطوبت دارد. معمولاً در ترکیب مبلمان ویلایی چوبی فضای بسته استفاده می شود.

جایگزین های مدرن: فلز و پلیمر

اگر در منطقه ای زندگی می کنید که رطوبت به شدت بالاست (مثل کنار ساحل) و نگران نگهداری چوب هستید، شاید بهتر باشد نگاهی به مبلمان ویلایی فلزی یا مدل های پلیمری بیندازید که ظاهری شبیه چوب دارند اما کاملاً ضد آب هستند.

نکات طلایی نگهداری تخت سنتی

حتی بهترین چوب ها نیز نیاز به مراقبت دارند. برای افزایش عمر تخت سنتی خود:

• استفاده از روغن های محافظ: هر سال یک بار از روغن های جلا یا شاپان برای تجدید لایه محافظ چوب استفاده کنید.
• پایه ها را خشک نگه دارید: اگر کف حیاط را با شلنگ می شویید، زیر پایه های تخت از ضربه گیر پلاستیکی استفاده کنید تا آب مستقیماً جذب چوب نشود.
• سایبان فراموش نشود: استفاده از سایبان چتری در بالای تخت، عمر رنگ و چوب را در برابر اشعه UV خورشید دوبرابر می کند.
• گرمایش ایمن: اگر در فصل سرما از آتشدان یا بخاری هیزمی در کنار تخت استفاده می کنید، فاصله ایمنی را رعایت کنید تا حرارت مستقیم باعث خشک شدن بیش از حد و ترک خوردن چوب نشود.